Palabras secretas

Mensaje secreto

Praxias (MOL-NV)

 

Os artigos (castelán)

 

A nosa amiga /r/

 

Clasificamos palabras

Conciencia fonolóxica

As persoas adoitan pensar que aprender a ler comeza con aprender a pronunciar as letras. Pero a maioría dos nenos e das nenas  de idades temperáns están a prepararse para ler moito antes de entender que as letras representan sons. Empezan por adquirir unha habilidade da linguaxe chamada conciencia  fonolóxica.

A conciencia  fonolóxica é a base da lectura. Permite que as persoas recoñezan e utilicen os sons da linguaxe falada. Isto inclúe:

•     Escoller palabras que  riman.
•     Contar o número de  sílabas que ten unha palabra.
•    Recoñecer a repetición de sons (“Tres tristes tigres tragaban trigo nun  trigal”).
  

Os preescolares adoitan incluír este tipo de xogo da linguaxe, cancións, rimas e historias nas súas actividades diarias. Co tempo, os nenos e as  nenas empezan a inventar as súas propias rimas e a separar as palabras en  sílabas ou sons individuais.

A maioría dos nenos e das nenas  adquiren a conciencia  fonolóxica de forma natural. Con todo, ter dificultade con esta habilidade pode ser un sinal dun problema coa lectura como a  dislexia. Os nenos que teñen  dislexia poden necesita axuda adicional para aprender a recoñecer e usar os sons das palabras.

Actividades de sopro

Soprar axuda no desenvolvemento da linguaxe, exercitando os músculos que interveñen no fala, especialmente os das fazulas. O sopro ademais mellora a pronuncia e axuda a consolidar os fonemas. 

Agora que se achega tempo de lecer nestes meses de verán, podedes facer actividades tan sinxelas e divertidas como as que se amosan neste titorial de youtube.

Praxias (movementos orofaciais e larínxeos non verbais)

Un dos temas que máis controversia xeran cando intervimos no fala é o dos "movementos orofaciales e laríngeos non verbais" (MOL-NV), máis coñecidos como "praxias". O seu uso estendeuse durante décadas sen ser cuestionado. Actualmente contamos cunha bibliografía máis que suficiente como para empezar a expornos se estamos a intervir correctamente ao introducir as praxias dentro dos exercicios que expomos nas nosas sesións.

 

As investigacións actuais demostran que non existe relación entre uso de praxias e fala, polo que non se recomenda continuar empregando todas estas variables na nosa práctica profesional xa que estas funcións motoras  non gardan relación coa aprendizaxe do fala. 

No seu lugar, é importantísimo compartir a idea de que o factor máis importante na adquisición e desenvolvemento do fala é o estímulo auditivo, e a mellor estratexia é a interacción profesional-paciente, para axudar ás persoas coas que traballamos a percibir as particularidades do fala e comecen a tentar reproducilas.

 

Obviamente, para que isto ocorra @ nen@ co que traballemos debe ter unha adecuada capacidade auditiva, de memoria e cognitva-lingüística, así como madurez neuromuscular e neurosensorial. 

 

Hai décadas críase que as praxiass eran boas, e hoxe demóstrase que non. Quizais mañá novas investigacións as empoderen de novo, e entón haberá que retomalas.

 

Dito isto, nos consideremos que as praxias son un complemento para mellorar a movilidade orofacial.

Conciencia fonémica

A conciencia fonémica refírese á habilidade de escoitar, identificar e manipular os fonemas, que son as unidades máis pequenas dos sons que se combinan para formar palabras. 

Unha maneira na que os nenos e nenas de Educación Infantil se preparen para ler é dándose conta das palabras, rimas e  sílabas que escoitan todos os días, e xogar con elas. Isto chámase conciencia  fonológica.

Os nenos e as nenas tamén comezan a entoar os sons individuais ou  silábicos das palabras. Isto chámase conciencia fonémica. Mentres máis se desenvolvan esas habilidades de “ pre-lectura”, máis preparados e preparadas estarán para o reto de aprender a ler.

 

 

DICTAPICTO

A maioría das persoas con autismo fan uso dun sistema de comunicación baseado en  pictogramas, tanto para comprender a contorna á súa ao redor, como para estruturar espazo ou o seu tempo a través de paneis ou dunha axenda de actividades, e tamén para comunicarse cos demais, sinalándoos para pedir algo.

Consciente desta necesidade, a Fundación Orange desenvolveu  DictaPicto, unha  app que permite pasar unha mensaxe de voz ou escrito a imaxes de forma inmediata.

Pensada para axudar ás persoas con autismo ou a aquelas que usan sistemas  pictográficos para mellorar a súa comunicación, o seu obxectivo é mellorar o acceso á información e facilitar a comprensión da contorna con independencia de que as persoas que rodean á persoa con  TEA coñezan estes sistemas de comunicación  aumentativos e alternativos.

A tradución de voz a  pictogramas prodúcese de forma automática a partir dunha frase falada do usuario; converténdoa inicialmente en texto e, de aí, nos  pictogramas/imaxes que representan as palabras.

Fundación_Orange