Actividades para mellorar a fluidez lectora

A fluidez lectora é a chave que abre a comprensión, a motivación e o goce pola lectura. Estas estratexias axudan ao alumnado para ler con maior ritmo, entoación e seguridade. 

Practicar cada día, ler en voz alta, xogar coas palabras, escoitar bos modelos de lectura, transforma o ler por obrigación a ler por pracer.

Importante ter en conta que a fluidez non se consegue dun día para outro pero con constancia e motivación, todo é posible!!

"Ler con ritmo, entoación e fluidez non se consegue con fichas, conséguese xogando!!" @laprofemercedes

Actividade 1: Lectura con cronómetro.

Dálle un texto curto e mide canto tempo tarda en lelo.  Logo repite e compara: Fixéchelo máis rápido e con menos erros!

Motiva a mellorar sen presións.

Actividade 2: Lectura por quendas. 

Un le unha liña e o outro a seguinte. Cambia voces, personaxes ou acentos.

Perfecto para practicar o ritmo e a expresión.

Actividade 3: A palabra prohibida.

Escolle unha palabra que non poderá dicir ao ler. Se a din deberán facer un mini penitencia divertida! 

Reforza a atención e o control lector

Actividade 4: Lectura con música

Pon música e le ao ritmo. Cambia a velocidade e o ton segundo a canción. 

Ideal para traballar entoación e cadencia!

Actividade 5: Eco lector

Ti les unha frase e o alumnado repítea igual que ti imitando ritmo e emoción.

Axuda a interiorizar ton, pausas e fluidez tonal.

Actividade 6: Lectura de trabalinguas

Nada mellor para rir mentres practican.

Adestran a articulación, velocidade e coordinación oral.

Actividade 7: Lectura de roles

Cada quen interpreta un personaxe dun conto. Dálle voz ao lobo, a pulgarcito, a Batman...

Así ler é actuar!

Actividade 8: Lectura con tarxetas tolas.

Escribe frases divertidas nas tarxetas ("O can ladra coa pata de atrás") O obxectivo: ler sen trabarse... aínda que non teña sentido algún!

Risas aseguradas e fluidez en progreso.

-> Engado algún xogo en liña con algunha destas actividades

Altas capacidades relacionadas coa comunicación e outros

As altas capacidades relacionadas coa comunicación e as emocións refírense a un conxunto de habilidades avanzadas ou excepcionais no ámbito socioemocional e comunicativo, que van máis aló do esperado para a idade ou o contexto do noso alumnado. Estas capacidades non sempre van ligadas a un alto coeficiente intelectual, pero si a unha gran sensibilidade, empatía e competencia interpersoal.

Altas capacidades comunicativas 

 
Implican un dominio excepcional da linguaxe, tanto verbal como non verbal. Algunhas características son:

• Amplo vocabulario e uso preciso da linguaxe desde idades temperás.
• Capacidade para argumentar, debater e persuadir con coherencia e empatía.
• Comprensión profunda de matices, ironías e metáforas.
• Facilidade para adaptarse a distintos interlocutores e contextos comunicativos.
• Creatividade narrativa: gozan inventando historias, dramatizando ou escribindo.
• Escoita activa e reformulación: captan a intención e o ton emocional do outro.

Altas capacidades emocionais ou afectivas

Estas céntranse na intelixencia emocional avanzada, é dicir, unha comprensión e xestión profunda das propias emocións e as alleas. 

Obsérvanse en:

• Empatía elevada, mesmo cara a animais, causas sociais ou persoas descoñecidas.
• Percepción aguda de estados emocionais (propios e alleos).
• Profundidade emocional: viven as emocións con gran intensidade e reflexión.
• Sentido moral ou ético moi desenvolto desde idades temperás.
• Capacidade de liderado empático, baseado na cooperación máis que na imposición.
• Necesidade de autenticidade e coherencia emocional nas relacións.

Integración de ambas as dimensións
Cando se combinan as altas capacidades comunicativas e emocionais, adoitan aparecer perfís con gran potencial en:

• Mediación e resolución de conflitos.
• Orientación ou acompañamento emocional (por exemplo, en psicoloxía, educación ou traballo social).
• Expresión artística ou literaria con profundidade emocional.
• Capacidade para inspirar, motivar ou guiar a outros.

 

IMPORTANTE

Posibles desafíos
Aínda que son fortalezas, tamén poden xerar dificultades se non se xestionan adecuadamente:

• Sobrecarga emocional ou hipersensibilidade.
• Frustración ante a falta de reciprocidade emocional.
• Dificultades sociais se os demais non comprenden a súa profundidade emocional ou comunicativa.
• Autoexigencia ou perfeccionismo na expresión ou nas relacións.

Quixera pararme nestes desafíos que fan que ás veces o noso alumnado poida ter problemas na comunicación dos seus sentimentos, das súas emocións.. Os problemas emocionais máis comúns son:

• Sobrecarga emocional ou hipersensibilidade

- Perciben e senten as emocións (propias ou alleas) con moita intensidade.
- Poden sentirse desbordados/as por situacións que outros/as consideran menores.
- É común o esgotamento emocional ou o bloqueo.

• Ansiedade ou preocupación excesiva

- Tendencia a anticipar consecuencias negativas ou a sobre-pensar.
- Poden sentir medo a fallar ou a decepcionar aos demais (perfeccionismo emocional).
- Na escola pode derivar en estrés crónico ou somatización.

• Baixa tolerancia á frustración

- Frústranse con facilidade ante a inxustiza, a incoherencia ou a falta de empatía doutros/as.
- Dificultade para aceptar erros ou límites persoais.

• Desaxuste entre madurez emocional e contorna

- Poden ter unha comprensión emocional moi profunda, pero non sempre saben regular o que senten.

- Se a contorna non valida as súas emocións, poden sentirse incomprendidos/as, solitarios/as ou rexeitados/as.

• Autoexigencia e culpa

- Impóñense estándares emocionais moi altos (“debería ser máis forte”, “non debería sentir isto”).
- Tenden a culparse por conflitos interpersoais ou por non axudar o suficiente.

 

 Esto conleva a unha expresión emocional inadecuada e desaxustada:

• Reaccións desproporcionadas: (choro, ira, evasión)
• Inhibición emocional: evitan expresar os seus sentimentos, o que sinten por medo a ser xulgados/as, ao rechazo social.
• Dificultade para modular o ton, o ritmo e a intensidade da comunicación segundo o contexto,
  

LECTURA COMPRENSIVA

A lectura comprensiva é unha habilidade fundamental na educación primaria que permite ao alumnado a entender e procesar a información de maneira efectiva. 

Obxectivos:

- Desenvolver a comprensión lectora: Axudar aos nenos a ás nenas a entender o significado dos textos que len.
- Fomentar o amor pola lectura: Crear un ambiente no que os nosos alumnos e alumnas gocen lendo e sintan motivados para ler.
- Mellorar a comprensión da estrutura dos textos: Axudar ao alumnado para entender a estrutura dos textos e a identificar os elementos crave.

Estratexias:

- Lectura guiada: O mestre ou a mestra guía na lectura dun texto, proporcionando apoio e retroalimentación.
- Preguntas de comprensión: Os/as docentes facemos preguntas para avaliar a comprensión do alumnado sobre o texto.

Recursos:

- Textos variados: Utilizar textos de diferentes xéneros e estilos para manter ao alumnado interesado e motivado.
- Libros de lectura: Utilizar libros de lectura que sexan atractivos e adecuados para a idade e nivel dos nosos alumnos e alumnas.
- Tecnoloxía: Utilizar ferramentas tecnolóxicas para apoiar a lectura comprensiva, como aplicacións e recursos en liña.

Avaliación:

- Avaliación continua: Avaliar a súa comprensión lectora  de maneira continua, utilizando diferentes estratexias e ferramentas.
- Probas de comprensión: Realizar probas de comprensión para avaliar a súa capacidade  para entender e procesar a información.

Beneficios:

- Mellora da comprensión lectora: A lectura comprensiva axuda ao alumnado para mellorar a súa capacidade para entender e procesar a información.
- Desenvolvemento do pensamento crítico: A lectura comprensiva axuda ao alumnado para desenvolver o seu pensamento crítico e a analizar a información de maneira efectiva.
- Mellora da comunicación: A lectura comprensiva axúdalles para mellorar a súa capacidade para comunicarse de maneira efectiva e a expresar as súas ideas e opinións.

En resumo, a lectura comprensiva é unha habilidade fundamental na educación primaria que require un ensino efectivo e un enfoque integral. Ao utilizar estratexias e recursos adecuados, os docentes podemos axudar aos nosos alumnos e alumnas para desenvolver a súa comprensión lectora e a mellorar a súa capacidade para procesar a información de maneira efectiva.

"Benvid@s ao novo curso escolar!

No departamento de Audición e Linguaxe, estamos emocionados de comezar este novo ano co noso alumnado de Educación Infantil e Educación Primaria. O noso obxectivo é apoiar e desenvolver as habilidades lingüísticas e comunicativas de cada neno e cada nena, para que poidan expresarse de maneira efectiva e segura.

Neste curso, centrarémonos en fortalecer as bases da linguaxe, mellorar a articulación e a comprensión, e fomentar a creatividade e a imaxinación a través de actividades lúdicas e interactivas. 

Traballaremos en estreita colaboración cos mestres e mestras de aula e as familias para asegurarnos de que cada neno e cada nena reciban o apoio que necesita para alcanzar o seu máximo potencial.

Estamos ilusionados de coñecer ao noso novo alumnado e de traballar con eles/as, e así superar os seus desafíos e celebrar os seus logros. 

Imos aprender e crecer xunt@s!"

Pautas de traballo na casa para o verán

Chegan as esperadas vacacións e é momento de descanso, xogos, diversión, praia, piscina... pero non debemos de esquecernos de seguir reforzando todo o traballado durante o curso. Por este motivo déixovos unha serie de pautas para realizar durante estes meses de verán para traballar dificultades articulatorias na casa:

1. Modelado: Fala claro e lentamente diante do teu fillo ou da tuá filla, salientando os sons que necesita practicar.

2. Práctica de sons: Repite palabras e frases que conteñan o son obxectivo, e anima ao teu fillo ou á túa filla para imitarte.

3. Xogos de linguaxe: Utiliza xogos como "Que son fai...?" ou "Atopa obxectos que empecen co son...".

4. Lectura: Lede libros que inclúan palabras co son obxectivo.

5. Práctica regular: Establece un horario regular para practicar a articulación, mesmo se só é uns minutos ao día.

6. Reforzo positivo: Anima e eloxia ao teu fillo ou filla cando articule correctamente, sen importar o pequeno que sexa o progreso.

7. Paciencia: Lembra que cada neno/a aprende ao seu propio ritmo, así que se paciente e non te desanimes.

Boas vacacións!! 😀😀

Recursos Online

Durante este curso 2024-25 utilicei nas miñas sesións de audición e linguaxe Wordwall que é unha plataforma en liña que permite crear e xogar diferentes tipos de actividades educativas e xogos interactivos, como crucigramas, sopas de letras, emparellamentos, cuestionarios e máis. É moi útil para facer a aprendizaxe máis divertido e dinámico.

As actividades en Wordwall están deseñadas para traballar varios obxectivos educativos, por exemplo:

1. Reforzar coñecementos: Axudan ao alumando a repasar e consolidar conceptos aprendidos en clase.
2. Fomentar a participación activa: Fan que o alumnado participe de maneira divertida e motivadora.
3. Desenvolver habilidades cognitivas: Como a memoria, a atención, a asociación de ideas e o pensamento crítico.
4. Mellorar a comprensión: Facilitan a comprensión a través de actividades interactivas.
5. Estimular o traballo en equipo: Algunhas actividades permiten a colaboración entre o alumnado, promovendo habilidades sociais e de cooperación.

No seguinte enlace podedes entrar na miña páxina de perfil en Wordwall

Algúns exemplos das últimas actividades creadas:

Dificultades da fala

As dificultades da fala en nenos e nenas de pouca idade son relativamente comúns e poden deberse a unha combinación de factores normais do desenvolvemento e outros que requiren atención especializada. 

Explicamos as principais razóns:

1. Desenvolvemento da linguaxe natural

• Variación no ritmo de desenvolvemento: Cada neno ou nena ten o seu propio ritmo para adquirir a linguaxe. Algúns comezan a falar máis tarde que outros/as sen que isto indique un problema.
• Erros normais do desenvolvemento: É común que os/as nenos/as pequenos/as teñan dificultades con certos sons, estruturas gramaticais ou vocabulario ao principio.

2. Factores biolóxicos ou neurolóxicos

• Atrasos da linguaxe: Algúns teñen un desenvolvemento da linguaxe máis lenta sen unha causa clara. Isto pode corrixirse co tempo ou con intervención temperá.
• Trastornos do fala:
• Dislalias (TSF): Dificultade para pronunciar sons concretos.
• Dispraxia do fala: Problemas de coordinación para producir sons do fala correctamente.
• Trastorno fonolóxico: Dificultade persistente para aprender a usar os sons do fala esperados para a súa idade.
• Trastornos neurolóxicos ou xenéticos: Condicións como o trastorno do espectro autista (TEA), parálise cerebral, Síndrome de Down ou perda auditiva poden afectar o desenvolvemento do fala.

3. Factores ambientais

• Estimulación lingüística insuficiente: Os nenos e as nenas que non son expostos con frecuencia a conversacións, contos, cancións ou interaccións verbais poden desenvolver o fala máis lentamente.
• Uso excesivo de pantallas: O tempo fronte a pantallas (sen interacción humana) pode reducir a oportunidade de desenvolver habilidades lingüísticas.
• Ambientes multilingües: Aínda que a longo prazo o bilingüismo é beneficioso, algúns nenos e nenas poden presentar unha fase inicial de atraso ao ter que aprender dous sistemas de linguaxe.

4. Factores auditivos

• Problemas de audición: As infeccións recorrentes do oído (como otitis media) poden dificultar a percepción clara dos sons, o que atrasa o fala.
• Hipoacusia (perda de audición): Se non se detecta cedo, pode ter un impacto importante na adquisición da linguaxe.

Cando preocuparse?

• Aínda que cada neno desenvólvese ao seu propio ritmo, recoméndase buscar orientación profesional se:
• Aos 2 anos non combina dúas palabras.
• Non segue instrucións simples.
• Ten un vocabulario moi limitado.
• É difícil de entender para persoas fose da contorna familiar.
• Non mostra interese por comunicarse.

Canto antes se detecten e aborden os problemas, mellores serán os resultados no desenvolvemento lingüístico e social do noso alumando

Trastorno da Linguaxe

O trastorno da linguaxe pode afectar a capacidade dunha persoa para comunicarse de maneira efectiva. Algúns tipos inclúen:

1. Trastorno da linguaxe (TL).

2. Afasia (dificultade para comunicarse despois dunha lesión cerebral).

3. Trastorno do desenvolvemento da linguaxe (TDL).

4. Trastorno da comunicación social (TCS).

Os síntomas poden variar, pero poden incluír dificultades para:

- Entender e seguir instrucións

- Expresar pensamentos e sentimentos

- Manter conversacións

- Ler e escribir

Trastorno da Comunicación Social

O Trastorno da Comunicación Social (TCS) caracterízase por dificultades persistentes no uso da comunicación verbal e non verbal en contextos sociais. Algúns síntomas inclúen:

1. Dificultade para iniciar ou manter conversacións.

2. Problemas para entender e usar sinais sociais (xestos, expresións faciais).

3. Dificultade para adaptarse a diferentes contextos sociais.

4. Problemas para desenvolver e manter relacións sociais.

O TCS pode afectar significativamente a vida diaria e as relacións interpersoais.

Trastorno do densenvolvemento da Linguaxe (TDL)

O trastorno do desenvolvemento da linguaxe (TDL) refírese a dificultades significativas no desenvolvemento da linguaxe en nenos que non se explican por factores como a idade, o coeficiente intelectual ou problemas auditivos. Algúns síntomas inclúen:

1. Dificultade para entender e seguir instrucións.

2. Problemas para atopar palabras ou usar vocabulario limitado.

3. Erros gramaticais e sintácticos frecuentes.

4. Dificultade para manter conversacións ou narrar eventos.

Catalise, Bishop (2016, 2017) fala do Trastorno do desenvolvemento da linguaxe (TDL) : non asociado a condición médica. Considera un trastorno con ampla hetereogeneidad, propón eliminar clasificación de subtipos, e suxírese  indicar áreas afectadas, por exemplo: TDL con afectación en área comprensiva e/o expresiva.